Wystąpienie: Jarosław Krajewski

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, druk nr 3163.

Na początku przypomnę, że to w czasach Prawa i Sprawiedliwości, dokładnie na 1 marca 2018 r. możemy datować ustawę o przeciwdziałaniu, praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, która wprowadziła szereg rozwiązań prawnych, szereg narzędzi do tego, żeby można było przeciwdziałać wprowadzaniu nielegalnych środków, które mogą sprzyjać terrorystom, osobom, które chcą prać pieniądze i wprowadzać nielegalne środki do legalnego systemu.

Szanowni Państwo! Dla nas jako Prawa i Sprawiedliwości kwestia transparentności, przejrzystości środków, które są w polskim systemie finansowym, jest sprawą fundamentalną. Chcę to podkreślić. Ale jeśli chodzi o to, co państwo tutaj proponujecie, i to, co poseł Koalicji Obywatelskiej nazywa porządkowaniem, to myślę, że obywatele powinni dowiedzieć się, na czym polega to porządkowanie.

Warto przypomnieć, że nowelizacją z dnia 13 października 2019 r. wprowadziliśmy ogólnopolski nieodpłatny, publiczny rejestr beneficjentów rzeczywistych. Jedną z najważniejszych zasad, którymi wtedy się kierowaliśmy, była powszechna jawność danych ujawnionych w rejestrze, a także ich nieodpłatność i dostęp za pośrednictwem Internetu. Dzięki tej powszechnej jawności od początku Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych przynosi szereg korzyści dla obrotu gospodarczego i instytucji państwowych. Rejestr ujawnia osoby fizyczne, które faktycznie kontrolują spółki, fundacje i czerpią z nich korzyści, zapobiegając tym samym ukrywaniu właścicieli za skomplikowanymi wielopoziomowymi strukturami korporacyjnymi. Ten rejestr ułatwia dzisiaj walkę z praniem pieniędzy oraz finansowaniem terroryzmu. Pozwala przedsiębiorcom, bankom, kontrahentom szybko i wiarygodnie zweryfikować partnerów handlowych przed nawiązaniem współpracy lub udzieleniem finansowania. Chcę podkreślić publiczny dostęp do informacji o beneficjentach rzeczywistych, który ułatwia, umożliwia również dostęp organizacjom pozarządowym czy dziennikarzom. Tym samym przyczynia się do utrzymania zaufania i uczciwości transakcji finansowych.

W zakresie tego, co państwo proponujecie, mamy zupełnie przeciwny kierunek, o czym chciałem powiedzieć. Pod pretekstem wyroku TSUE państwo proponujecie, żeby dane z rejestru były od teraz dostępne wyłącznie organom publicznym, instytucjom obowiązanym takim jak banki, organom unijnym, takim jak Prokuratura Europejska, OLAF czy Europol. Ale przedsiębiorcy i obywatele będą mieli dostęp do danych w rejestrze jedynie po wykazaniu się uzasadnionym interesem. W istocie, czy interes jest uzasadniony, decydować będą każdorazowo służby podległe ministrowi finansów.

Pozornie dostęp do rejestru będą mieli niektórzy dziennikarze i niektóre organizacje pozarządowe, ale tylko wtedy, jeżeli są związani z zapobieganiem praniu pieniędzy czy finansowaniem terroryzmu. A można się spodziewać, że w praktyce dane z rejestru nie będą udostępniane lub że będzie to się odbywało jedynie w niewielkim zakresie. Dodatkowo możemy tutaj wspomnieć, że czas na rozpatrzenie tych wniosków będzie nawet do 30 dni.

Chcę zwrócić państwa uwagę na to, że oczywiście państwo proponujecie nowy centralny system informatyczny generalnego inspektora informacji finansowej, ale też warto powiedzieć, że harmonogram wdrażania tego systemu jest bardzo napięty, a podmiot, który w terminie nie przystąpi do systemu i nie zostanie uwierzytelniony, będzie narażony na dotkliwą karę pieniężną. Jak patrzymy na przypadek KSeF-u i na to, jak państwo wprowadzaliście KSeF, to mam poważne wątpliwości, czy w tym przypadku będzie zupełnie inaczej. Dlatego mam naprawdę poważne wątpliwości, dlaczego chcecie państwo ograniczać dostęp w zakresie dzisiaj powszechnego (Dzwonek) dostępu do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych. Dlatego będziemy nad tym dokumentem pracować, ale będziemy też czujni dla dobra obywateli. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

(Poseł Waldemar Andzel: Brawo!)